1 CORINTO 14
Ang Paghambal sa Lingguahe nga Wala Natun-i
1 Gani tinguhai gid ninyo nga maghigugma, pero handuma man ninyo nga mahatagan kamo sang mga abilidad nga halin sa Espiritu Santo , labi na gid ang pagsugid sang mensahi sang Dios.2 Ang tawo nga nagahambal sa iban nga lingguahe nga wala niya natun-i wala nagapakighambal sa mga tawo kundi sa Dios, tungod nga ang mga tawo indi makaintiendi sa iya. Ang Espiritu Santo amo ang nagapahambal sa iya, kag ginahambal niya ang mga butang nga wala nahibalui sang iban.3 Pero ang nagasugid sang mensahi sang Dios nagahambal sa mga tawo agod makabulig, makapalig-on, kag makalipay sa ila.4 Ang tawo nga nagahambal sa iban nga lingguahe nga wala niya natun-i nagapalig-on sang iya kaugalingon, pero ang nagasugid sang mensahi sang Dios nagapalig-on sa iglesya.5 Gusto ko kuntani nga kamo tanan makahambal sa iban nga lingguahe nga wala natun-i, pero mas maayo gid kon makasugid kamo sang mensahi sang Dios. Tungod nga ang tawo nga nagasugid sang mensahi sang Dios mas importante pa sang sa tawo nga nagahambal sa iban nga lingguahe, luwas lang kon isaysay man niya ang kahulugan sang iya ginahambal agod mapalig-on ang iglesya.
6 Ano ayhan ang inyo makuha, mga utod, kon magkadto ako dira sa inyo kag maghambal sa iban nga lingguahe nga indi ninyo maintiendihan? Siyempre wala gid! Kinahanglan may inugsaysay ako sa inyo nga halin sa Dios, ukon may inuglaygay ako nga kamatuoran, ukon may inugsugid ako nga mensahi sang Dios, ukon may inugtudlo ako.
7 Bisan sa mga instrumento nga wala sing kabuhi pareho sa plawta ukon gitara, kon indi maathag ang pagpatunog sang mga nota paano ang pagkahibalo sang nagapamati kon ano nga kanta ang ginatukar?8 Kag bisan sa manugtrumpeta sang mga soldado, kon indi maathag ang pagpatunog wala sing magpreparar para sa inaway.9 Amo man ini sa inyo, paano ang pagkaintiendi sang nagapamati sang imo ginahambal kon nagahambal ka sa iban nga lingguahe nga indi maintiendihan? Pareho lang nga nagahambal ka sa hangin.10 Madamo nga mga lingguahe diri sa kalibutan kag ang tagsa-tagsa may kahulugan.11 Pero kon indi ko maintiendihan ang ginahambal sang isa ka tawo kag indi niya man maintiendihan ang akon ginahambal, wala kami sang may makuha sa isa kag isa.
12 Gani tungod nga nagahandom kamo nga makabaton sang mga abilidad nga halin sa Espiritu Santo , tinguhai ninyo nga mabaton ang mga abilidad nga makapalig-on sa iglesya.
13 Gani ang tawo nga nagahambal sa iban nga lingguahe nga wala niya natun-i dapat magpangamuyo nga hatagan man siya sang abilidad nga makasaysay kon ano ang kahulugan sang iya ginahambal.14 Kay kon nagapangamuyo ako sa iban nga lingguahe nga wala ko natun-i, bisan matuod nga nagapangamuyo ang akon espiritu, ang akon hunahuna indi makaintiendi sini.15 Gani ano ang akon dapat himuon? Magapangamuyo ukon magakanta ako sa akon espiritu bisan indi ko ini maintiendihan , pero magapangamuyo ukon magakanta man ako nga maintiendihan sang akon hunahuna.16 Kon magpasalamat ka sa Dios sa imo espiritu lang, kag indi maintiendihan, paano ang pagsiling sang iban kon wala gani sila makaintiendi kon ano ang imo ginahambal?
17 Bisan matahom ang imo pagpasalamat sa Dios, pero kon ang iban indi makaintiendi, indi ka makabulig sa ila.
18 Nagapasalamat ako sa Dios nga wala sing may makalabaw sa akon kon parte sa paghambal sa mga lingguahe nga wala natun-i.
19 Pero sa mga pagtililipon sang mga tumuluo, + 19 pagtililipon sang mga tumuluo: sa literal, iglesya. mas maayo pa nga maghambal ako sang lima lang ka tinaga nga maintiendihan, agod matudluan ko sila, sang sa maghambal ako sang linibo ka tinaga sa lingguahe nga indi maintiendihan.
20 Mga utod, kon parte sa sining mga butang, indi ko gusto nga maghunahuna kamo pareho sang bata. Kon parte sa malain, magmangin pareho kamo sa bata nga wala sing buot parte sa malain . Pero kon sa paggamit sang inyo hunahuna, magmangin tigulang kamo.
21 Nasulat sa Kasulatan nga nagsiling ang Ginoo,
22 Gani ang paghambal sa iban nga lingguahe nga wala natun-i indi tanda para sa mga tumuluo kundi para sa mga indi tumuluo. Pero ang pagsugid sang mensahi sang Dios tanda para sa mga tumuluo, kag indi para sa mga indi tumuluo.
23 Gani, kon magtipon kamo nga mga tumuluo + 23 mga tumuluo: sa literal, iglesya. kag tanan kamo maghambal sa mga lingguahe nga wala ninyo natun-i, kag may mga nagatambong nga indi tumuluo nga wala nakahibalo kon ano ang inyo ginahimo, indi ayhan sila magsiling nga mga buang kamo?24 Pero kon tanan kamo magsugid sang mensahi sang Dios kag may magsulod nga indi tumuluo nga wala nakahibalo kon ano ang inyo ginahimo, makilala niya nga siya gali makasasala kag mahibaluan niya ang matuod niya nga kahimtangan.
25 Magaguwa pati ang mga sekreto nga iya ginahunahuna. Dayon magaluhod siya nga nagahinulsol kag nagasimba sa Dios. Kag makasiling siya nga ang Dios ara matuod sa inyo.
Ang Matuod nga Pagsimba
26 Gani, mga utod, amo ini ang dapat ninyo himuon kon magtipon kamo: ang iban magkanta, ang iban magtudlo, ang iban magsugid sang ginpahayag sang Dios sa iya, ang iban maghambal sa lingguahe nga wala niya natun-i, kag ang iban magsaysay kon ano ang kahulugan sina. Kag ang tanan nga ginahimo ninyo sa inyo pagtipon, himua ninyo para sa pagpalig-on sa iglesya.27 Kon may ara nga maghambal sa lingguahe nga wala niya natun-i, dapat duha lang ukon tatlo ang maghambal, pero indi dapat magdulungan, kag kinahanglan may ara nga magsaysay kon ano ang kahulugan sang ginpanghambal.28 Pero kon wala gid sing may makasaysay, dapat maghipos sila sa iglesya kag maghambal na lang sa ila kaugalingon kag sa Dios.29 Kon may ara sa inyo nga may abilidad sa pagsugid sang mensahi sang Dios, tuguti ninyo nga maghambal ang duha ukon tatlo. Kag ang iban magpamati kag magbinagbinag kon bala husto ukon indi ang ila ginahambal.30 Karon, kon may nagapungko didto nga nagapamati kag ginahatagan sang Dios sang inughambal, dapat maghipos ang nagahambal agod makahambal man siya.31 Sa sini nga paagi, tanan kamo nga mga manugsugid sang mensahi sang Dios makabulos-bulos hambal, agod ang tanan makatuon kag mapalig-on ang pagtuo.32 Ang manugsugid sang mensahi sang Dios sarang makapugong + 32 sarang makapugong: ukon, dapat magpugong. sang iya kaugalingon.
33 Kay ang Dios wala nagahatag sang kagamo kundi kalinong.
it Kon parte sa mga babayi, himua ninyo ang ginahimo sang mga katawhan sang Dios sa tanan nga lugar kon magtipon sila.34 Dapat maghipos ang mga babayi sa inyo mga pagtililipon tungod nga wala sila ginatuguti nga maghambal. Dapat magpasakop sila sa mga lalaki pareho sang ginasiling sang Kasulatan.
35 Kag kon ang babayi may pamangkot, maghulat siya nga makapauli sila, kag didto sa ila balay makapamangkot siya sa iya bana, tungod nga makahuluya nga maghambal ang babayi sa pagtilipon sang mga tumuluo.
36 Ano, nagahunahuna bala kamo nga ang Maayong Balita naghalin sa inyo? Ukon kamo lang ang nakabaton sini?37 Kon may ara sa inyo nga nagahunahuna nga siya manugsugid sang mensahi sang Dios ukon ginatuytuyan siya sang Espiritu Santo , dapat kilalahon niya nga ang akon mga ginasulat sa inyo sugo mismo sang Ginoo.
38 Kag kon may ara nga indi magsapak sa sining akon ginahambal, indi kamo magsapak sa iya.
39 Gani mga utod ko kay Cristo , maghandom gid kamo nga makasugid sang mensahi sang Dios, kag indi ninyo pagpunggi ang paghambal sa mga lingguahe nga wala natun-i.40 Pero himua ninyo ang tanan sa husto kag maayo nga paagi.
1 Corinthians 14
Prayer Language
1-3 Go after a life of love as if your life depended on it—because it does. Give yourselves to the gifts God gives you. Most of all, try to proclaim his truth. If you praise him in the private language of tongues, God understands you but no one else does, for you are sharing intimacies just between you and him. But when you proclaim his truth in everyday speech, you're letting others in on the truth so that they can grow and be strong and experience his presence with you.
4-5 The one who prays using a private "prayer language" certainly gets a lot out of it, but proclaiming God's truth to the church in its common language brings the whole church into growth and strength. I want all of you to develop intimacies with God in prayer, but please don't stop with that. Go on and proclaim his clear truth to others. It's more important that everyone have access to the knowledge and love of God in language everyone understands than that you go off and cultivate God's presence in a mysterious prayer language—unless, of course, there is someone who can interpret what you are saying for the benefit of all.
6-8 Think, friends: If I come to you and all I do is pray privately to God in a way only he can understand, what are you going to get out of that? If I don't address you plainly with some insight or truth or proclamation or teaching, what help am I to you? If musical instruments—flutes, say, or harps—aren't played so that each note is distinct and in tune, how will anyone be able to catch the melody and enjoy the music? If the trumpet call can't be distinguished, will anyone show up for the battle?
9-12 So if you speak in a way no one can understand, what's the point of opening your mouth? There are many languages in the world and they all mean something to someone. But if I don't understand the language, it's not going to do me much good. It's no different with you. Since you're so eager to participate in what God is doing, why don't you concentrate on doing what helps everyone in the church?
13-17 So, when you pray in your private prayer language, don't hoard the experience for yourself. Pray for the insight and ability to bring others into that intimacy. If I pray in tongues, my spirit prays but my mind lies fallow, and all that intelligence is wasted. So what's the solution? The answer is simple enough. Do both. I should be spiritually free and expressive as I pray, but I should also be thoughtful and mindful as I pray. I should sing with my spirit, and sing with my mind. If you give a blessing using your private prayer language, which no one else understands, how can some outsider who has just shown up and has no idea what's going on know when to say "Amen"? Your blessing might be beautiful, but you have very effectively cut that person out of it.
18-19 I'm grateful to God for the gift of praying in tongues that he gives us for praising him, which leads to wonderful intimacies we enjoy with him. I enter into this as much or more than any of you. But when I'm in a church assembled for worship, I'd rather say five words that everyone can understand and learn from than say ten thousand that sound to others like gibberish.
20-25 To be perfectly frank, I'm getting exasperated with your infantile thinking. How long before you grow up and use your head—your adult head? It's all right to have a childlike unfamiliarity with evil; a simple no is all that's needed there. But there's far more to saying yes to something. Only mature and well-exercised intelligence can save you from falling into gullibility. It's written in Scripture that God said,
In strange tongues and from the mouths of strangers I will preach to this people, but they'll neither listen nor believe. So where does it get you, all this speaking in tongues no one understands? It doesn't help believers, and it only gives unbelievers something to gawk at. Plain truth-speaking, on the other hand, goes straight to the heart of believers and doesn't get in the way of unbelievers. If you come together as a congregation and some unbelieving outsiders walk in on you as you're all praying in tongues, unintelligible to each other and to them, won't they assume you've taken leave of your senses and get out of there as fast as they can? But if some unbelieving outsiders walk in on a service where people are speaking out God's truth, the plain words will bring them up against the truth and probe their hearts. Before you know it, they're going to be on their faces before God, recognizing that God is among you.
26-33 So here's what I want you to do. When you gather for worship, each one of you be prepared with something that will be useful for all: Sing a hymn, teach a lesson, tell a story, lead a prayer, provide an insight. If prayers are offered in tongues, two or three's the limit, and then only if someone is present who can interpret what you're saying. Otherwise, keep it between God and yourself. And no more than two or three speakers at a meeting, with the rest of you listening and taking it to heart. Take your turn, no one person taking over. Then each speaker gets a chance to say something special from God, and you all learn from each other. If you choose to speak, you're also responsible for how and when you speak. When we worship the right way, God doesn't stir us up into confusion; he brings us into harmony. This goes for all the churches—no exceptions.
34-36 Wives must not disrupt worship, talking when they should be listening, asking questions that could more appropriately be asked of their husbands at home. God's Book of the law guides our manners and customs here. Wives have no license to use the time of worship for unwarranted speaking. Do you—both women and men—imagine that you're a sacred oracle determining what's right and wrong? Do you think everything revolves around you?
37-38 If any one of you thinks God has something for you to say or has inspired you to do something, pay close attention to what I have written. This is the way the Master wants it. If you won't play by these rules, God can't use you. Sorry.
39-40 Three things, then, to sum this up: When you speak forth God's truth, speak your heart out. Don't tell people how they should or shouldn't pray when they're praying in tongues that you don't understand. Be courteous and considerate in everything.