Sáng-thế Ký 29
1 Đoạn, Gia-cốp lên đường, đi đến xứ của dân Đông phương.2 Người nhìn xem, thấy một cái giếng trong đồng ruộng, gần đó có ba bầy chiên nằm nghỉ, vì nơi nầy là chốn người ta cho các bầy chiên uống nước. Hòn đá đậy trên miệng giếng rất lớn.3 Các bầy chiên đều hiệp lại đó, rồi họ lăn hòn đá trên miệng giếng ra, cho các bầy uống nước; đoạn, lăn đá lại chỗ cũ, đậy trên miệng giếng.4 Gia-cốp hỏi mấy tay chăn chiên rằng: Hỡi các anh! các anh ở đâu đây? Bọn đó đáp rằng: Chúng tôi ở Cha-ran đến.5 Người hỏi: Các anh có biết La-ban, con trai Na-cô, chăng? Đáp rằng: Chúng tôi biết.6 Lại hỏi: Người đó được mạnh giỏi chăng? Đáp rằng: Người vẫn được mạnh giỏi, và nầy, Ra-chên, con gái người, đang đi đến cùng bầy chiên kia.7 Người nói: Nầy, trời hãy còn sớm, chưa phải là giờ nhóm hiệp các súc vật; vậy, các anh hãy cho bầy chiên uống nước, rồi thả đi ăn lại đi.8 Đáp rằng: Chúng tôi làm như vậy chẳng được; phải đợi các bầy hiệp lại đủ hết rồi, bấy giờ mới lăn hòn đá trên miệng giếng ra, cho bầy uống nước được.9 Vả, đang lúc người còn nói chuyện cùng bọn đó, thì Ra-chên dắt bầy chiên của cha nàng đến, vì nàng vốn là người chăn chiên.10 Khi vừa thấy Ra-chên, con gái La-ban, cậu mình, thì người liền lại gần lăn hòn đá ra khỏi miệng giếng, cho bầy chiên của La-ban, cậu mình, uống nước.11 Gia-cốp hôn Ra-chên, cất tiếng lên khóc;12 rồi nói cho nàng biết rằng mình là bà con với cha nàng, tức con trai của Rê-be-ca. Nàng bèn chạy về thuật lại cho cha hay.13 Vừa khi nghe nói Gia-cốp, con trai của em gái mình, thì La-ban chạy đến trước mặt người, ôm choàng lấy mà hôn, rồi mời vào nhà. Gia-cốp thuật lại cho La-ban nghe các việc đã xảy qua.14 La-ban bèn đáp rằng: Thật vậy, cháu là cốt nhục của cậu; rồi Gia-cốp ở một tháng cùng cậu.15 Đoạn, La-ban nói cùng Gia-cốp rằng: vì cớ cháu là bà con của cậu, cháu giúp công không cho cậu thôi sao? Tiền công bao nhiêu hãy nói cho cậu biết.16 Vả, La-ban có hai con gái, con lớn tên là Lê-a; con nhỏ tên là Ra-chên.17 Mắt Lê-a yếu, còn Ra-chên hình dung đẹp đẽ, vẻ mặt tốt tươi.18 Gia-cốp yêu Ra-chên nên nói rằng: Vì nàng Ra-chên, con út cậu, tôi sẽ giúp việc trong bảy năm.19 La-ban trả lời rằng: Thà cậu gả nó cho cháu hơn là gả cho một người khác; hãy ở với cậu.20 Vậy, Gia-cốp vì Ra-chên, phải giúp việc trong bảy năm: nhưng bởi yêu nàng, nên coi bảy năm bằng chừng đôi ba bữa.21 Kế đó, Gia-cốp nói cùng La-ban rằng: Hạn tôi đã mãn rồi; đâu! xin cậu hãy giao vợ tôi lại đặng tôi đến gần cùng nàng.22 La-ban bèn mời các người trong xóm, bày một bữa tiệc;23 đến chiều tối, bắt Lê-a, con gái mình, đưa cho Gia-cốp, rồi chàng đến cùng nàng.24 La-ban lại cắt con đòi Xinh-ba theo hầu Lê-a, con gái mình.25 Sáng bữa sau, mới biết là nàng Lê-a, thì Gia-cốp hỏi La-ban rằng: Cậu đã đãi tôi cách chi vậy? Có phải vì Ra-chên mà tôi mới giúp việc cho nhà cậu chăng? Sao cậu lừa-gạt tôi?26 La-ban đáp rằng: Phong tục ở đây chẳng phải được gả em út trước, rồi chị cả sau.27 Hãy ở với đứa nầy trọn một tuần đi, rồi ta sẽ gả luôn đứa kia cho; về đứa kia cháu phải giúp công cho cậu thêm bảy năm nữa.28 Gia-cốp theo lời, ở cùng Lê-a trọn một tuần, rồi La-ban gả Ra-chên con gái mình, cho chàng,29 và cắt con đòi Bi-la theo hầu Ra-chên con gái mình.30 Gia-cốp đi lại cùng Ra-chên, thương yêu nàng hơn Lê-a. Vậy, người ở giúp việc nhà La-ban thêm bảy năm nữa.31 Đức Giê-hô-va thấy Lê-a bị ghét, bèn cho nàng sanh sản; còn Ra-chên lại son sẻ.32 Lê-a thọ thai, sanh một con trai, đặt tên Ru-bên; vì nói rằng: Đức Giê-hô-va đã thấy sự cực khổ tôi; bây giờ chồng sẽ yêu mến tôi.33 Nàng thọ thai nữa và sanh một con trai, đặt tên Si-mê-ôn; vì nói rằng. Đức Giê-hô-va có nghe biết tôi bị ghét, nên cho thêm đứa này.34 Nàng thọ thai nữa và sanh một con trai; nàng rằng: Lần nầy chồng sẽ dính díu cùng tôi, vì tôi đã sanh cho người ba con trai; bởi cớ đó, đặt tên là Lê-vi.35 Nàng thọ thai nữa, sanh một con trai, và nói rằng: Lần nầy tôi ngợi khen Đức Giê-hô-va; vì cớ ấy, đặt tên là Giu-đa. Đoạn, nàng thôi thai nghén.
Genesis 29
The Marriages of Jacob
1 So Jacob moved ont and came to the land of the eastern people.t2 He sawt in the field a well witht three flocks of sheep lying beside it, because the flocks were watered from that well. Nowt a large stone covered the mouth of the well.
3 When all the flocks were gathered there, the shepherdst would roll the stone off the mouth of the well and water the sheep. Then they would put the stone back in its place over the well’s mouth.
4 Jacob asked them, “My brothers, where are you from?” They replied, “We’re from Haran.”5 So he said to them, “Do you know Laban, the grandsont of Nahor?” “We know him,”t they said.6 “Is he well?”t Jacob asked. They replied, “He is well.t Now look, here comes his daughter Rachel with the sheep.”7 Then Jacobt said, “Since it is still the middle of the day,t it is not time for the flocks to be gathered. You should water the sheep and then go and let them graze some more.”t
8 “We can’t,” they said, “until all the flocks are gathered and the stone is rolled off the mouth of the well. Then we watert the sheep.”
9 While he was still speaking with them, Rachel arrived with her father’s sheep, for she was tending them.t10 When Jacob saw Rachel, the daughter of his uncle Laban,t and the sheep of his uncle Laban, het went overt and rolled the stone off the mouth of the well and watered the sheep of his uncle Laban.t11 Then Jacob kissed Rachel and began to weep loudly.t12 When Jacob explainedt to Rachel that he was a relative of her fathert and the son of Rebekah, she ran and told her father.13 When Laban heard this news about Jacob, his sister’s son, he rushed out to meet him. He embraced him and kissed him and brought him to his house. Jacobt told Laban how he was related to him.t
14 Then Laban said to him, “You are indeed my own flesh and blood.”t So Jacobt stayed with him for a month.t
15 Then Laban said to Jacob, “Should you workt for me for nothing because you are my relative?t Tell me what your wages should be.”16 (Now Laban had two daughters;t the older one was named Leah, and the younger one Rachel.17 Leah’s eyes were tender,t but Rachel had a lovely figure and beautiful appearance.)t18 Since Jacob had fallen in love witht Rachel, he said, “I’ll serve you seven years in exchange for your younger daughter Rachel.”19 Laban replied, “I’d rather give her to you than to another man.t Stay with me.”
20 So Jacob worked for seven years to acquire Rachel.t But they seemed like only a few days to hims because his love for her was so great.t
21 Finally Jacob saidt to Laban, “Give me my wife, for my time of service is up.t I want to have marital relations with her.”t22 So Laban invited all the peoplet of that place and prepared a feast.23 In the evening he brought his daughter Leahts to Jacob,t and Jacobt had marital relations with her.t
24 (Laban gave his female servant Zilpah to his daughter Leah to be her servant.)t
25 In the morning Jacob discovered it was Leah!t So Jacobt said to Laban, “What in the world have you done to me!t Didn’t I work for you in exchange for Rachel? Why have you trickeds me?”26 “It is not our custom here,”t Laban replied, “to give the younger daughter in marriaget before the firstborn.
27 Complete my older daughter’s bridal week.ts Then we will give you the younger onet too, in exchange for seven more years of work.”ts
28 Jacob did as Laban said.t When Jacobt completed Leah’s bridal week,t Laban gave him his daughter Rachel to be his wife.t29 (Laban gave his female servant Bilhah to his daughter Rachel to be her servant.)t
30 Jacobt had marital relationst with Rachel as well. He loved Rachel more than Leah, so he worked for Labant for seven more years.t
The Family of Jacob
31 When the Lord saw that Leah was unloved,t he enabled her to become pregnantt while Rachel remained childless.
32 So Leah became pregnantt and gave birth to a son. She named him Reuben,s for she said, “The Lord has looked with pity on my oppressed condition.ts Surely my husband will love me now.”
33 She became pregnant again and had another son. She said, “Because the Lord heard that I was unloved,t he gave me this one too.” So she named him Simeon.s
34 She became pregnant again and had another son. She said, “Now this time my husband will show me affection,t because I have given birth to three sons for him.” That is why he was named Levi.s
35 She became pregnant again and had another son. She said, “This time I will praise the Lord.” That is why she named him Judah.s Then she stopped having children.