امثال 30

1 کلمات و پیغام آکور بن یاقه. وحی آن مرد به ایتیئیل یعنی به ایتیئیل و اکال.2 یقین من از هر آدمی وحشی تر هستم، و فهم انسان را ندارم.3 من حکمت را نیاموختهام و معرفت قدوس را ندانستهام.4 کیست که به آسمان صعود نمود و از آنجانزول کرد؟ کیست که باد را در مشت خود جمع نمود؟ و کیست که آب را در جامه بند نمود؟ کیست که تمامی اقصای زمین را استوار ساخت؟ نام او چیست و پسر او چه اسم دارد؟ بگو اگراطلاع داری.5 تمامی کلمات خدا مصفی است. او به جهت متوکلان خود سپر است.6 به سخنان او چیزی میفزا، مبادا تو را توبیخ نماید و تکذیب شوی.7 دو چیز از تو درخواست نمودم، آنها را قبل از آنکه بمیرم از من بازمدار:8 بطالت و دروغ را از من دور کن، مرا نه فقر ده و نه دولت. به خوراکی که نصیب من باشد مرابپرور،9 مبادا سیر شده، تو را انکار نمایم و بگویم که خداوند کیست. و مبادا فقیر شده، دزدی نمایم، واسم خدای خود را به باطل برم.10 بنده را نزد آقایش متهم مساز، مبادا تو رالعنت کند و مجرم شوی.11 گروهی میباشند که پدر خود را لعنت مینمایند، و مادر خویش را برکت نمی دهند.12 گروهی میباشند که در نظر خود پاکاند، اما از نجاست خود غسل نیافتهاند.13 گروهی میباشند که چشمانشان چه قدربلند است، و مژگانشان چه قدر برافراشته.14 گروهی میباشند که دندانهایشان شمشیرها است، و دندانهای آسیای ایشان کاردهاتا فقیران را از روی زمین و مسکینان را از میان مردمان بخورند.15 زالو را دو دختر است که بده بده میگویند. سه چیز است که سیر نمی شود، بلکه چهار چیزکه نمی گوید که کافی است:16 هاویه و رحم نازاد، و زمینی که از آب سیرنمی شود، و آتش که نمی گوید که کافی است.17 چشمی که پدر را استهزا میکند و اطاعت مادر را خوار میشمارد، غرابهای وادی آن راخواهند کند و بچه های عقاب آن را خواهندخورد.18 سه چیز است که برای من زیاده عجیب است، بلکه چهار چیز که آنها را نتوانم فهمید:19 طریق عقاب در هوا و طریق مار بر صخره، و راه کشتی در میان دریا و راه مرد با دخترباکره.20 همچنان است طریق زن زانیه، میخورد ودهان خود را پاک میکند و میگوید گناه نکردم.21 بهسبب سه چیز زمین متزلزل میشود، و بهسبب چهار که آنها را تحمل نتواند کرد:22 بهسبب غلامی که سلطنت میکند، واحمقی که از غذا سیر شده باشد،23 بهسبب زن مکروهه چون منکوحه شود، وکنیز وقتی که وارث خاتون خود گردد.24 چهار چیز است که در زمین بسیار کوچک است، لیکن بسیار حکیم میباشد:25 مورچهها طایفه بیقوتند، لیکن خوراک خود را در تابستان ذخیره میکنند.26 ونکها طایفه ناتوانند، اما خانه های خود رادر صخره میگذارند.27 ملخها را پادشاهی نیست، اما جمیع آنهادسته دسته بیرون میروند.28 چلپاسهها بهدستهای خود میگیرند و درقصرهای پادشاهان میباشند.29 سه چیز است که خوش خرام است، بلکه چهار چیز که خوش قدم میباشد:30 شیر که در میان حیوانات تواناتر است، و ازهیچکدام روگردان نیست.31 تازی و بز نر، و پادشاه که با او مقاومت نتوان کرد.32 اگر از روی حماقت خویشتن رابرافراشتهای و اگر بد اندیشیدهای، پس دست بردهان خود بگذار،33 زیرا چنانکه از فشردن شیر، پنیر بیرون میآید، و از فشردن بینی، خون بیرون میآید، همچنان از فشردن غضب نزاع بیرون میآید.

PROVERBS 30

The Sayings of Agur

1 These are the sayings
and the message
of Agur son of Jakeh.
Someone cries out to God,
“I am completely worn out!
How can I last?t

2 I am far too stupid
to be considered human.

3 I never was wise,
and I don't understand
what God is like.”

4  t Has anyone gone up to heaven
and come back down?
Has anyone grabbed hold
of the wind?
Has anyone wrapped up the sea
or marked out boundaries
for the earth?
If you know of any
who have done such things,
then tell me their names
and their children's names.

5 Everything God says is true—
and it's a shield for all
who come to him for safety.

6 Don't change what God has said!
He will correct you and show
that you are a liar.

7 There are two things, Lord,
I want you to do for me
before I die:

8 Make me absolutely honest
and don't let me be too poor
or too rich.
Give me just what I need.

9 If I have too much to eat,
I might forget about you;
if I don't have enough,
I might steal
and disgrace your name.

10 Don't tell a slave owner
something bad about one
of the slaves.
That slave will curse you,
and you will be in trouble.

11 Some people curse their father
and even their mother;

12 others think they are perfect,
but they are stained by sin.

13 Some people are stuck-up
and act like snobs;

14 others are so greedy
that they gobble up
the poor and homeless.

15 Greedt has twins,
each named “Give me!”
There are three or four things
that are never satisfied:

16 The world of the dead
and a childless wife,
the thirsty earth
and a flaming fire.

17 Don't make fun of your father
or disobey your mother—
crows will peck out your eyes,
and buzzards will eat
the rest of you.

18 There are three or four things
I cannot understand:

19  t How eagles fly so high
or snakes crawl on rocks,
how ships sail the ocean
or people fall in love.

20 An unfaithful wife says,
“Sleeping with another man
is as natural as eating.”

21 There are three or four things
that make the earth tremble
and are unbearable:

22 A slave who becomes king,
a fool who eats too much,

23 a hateful woman
who finds a husband,
and a slave who takes the place
of the woman who owns her.

24 On this earth four things
are small but very wise:

25 Ants, who seem to be feeble,
but store up food
all summer long;

26 badgers, who seem to be weak,
but live among the rocks;

27 locusts, who have no king,
but march like an army;

28 lizards, t which can be caught
in your hand,
but sneak into palaces.

29 Three or four creatures
really strut around:

30 Those fearless lions
who rule the jungle,

31 those proud roosters,
those mountain goats,
and those rulers
who have no enemies.t

32 If you are foolishly bragging
or planning something evil,
then stop it now!

33 If you churn milk
you get butter;
if you pound on your nose,
you get blood—
and if you stay angry,
you get in trouble.